پايگاه اطلاع رساني دفتر آيت الله العظمي شاهرودي دام ظله
ArticleID PicAddress Subject Date
{ArticleID}
{Header}
{Subject}

{Comment}

 {StringDate}
 
 
 
Wednesday 26 June 2019 - الأربعاء 22 شوال 1440 - چهارشنبه 5 4 1398
 
 
 
 
 
 
 
 
  • معناى ولايت تكوينى ائمه(عليهم السلام)  
  • ارسال به دوستان
  •  
  •  
  •  سوال 37:
    نظر شما در مورد اظهارات زير چيست ؟

    « من ولايت تكوينى را قبول ندارم . زيرا فكر مى كنم همه قرآن بر عدم ولايت تكوينى دلالت دارد . قرآن تأكيد مى كند كه پيامبر(صلى الله عليه وآله وسلم)مالك چيزى نيست مگر آن كه خداوند به گونه اى عارضى در اختيارش قرار دهد . يعنى او اراده مى كند پيامبر در اين چيز ، تصرف كند و او مى كند .

    پس پيامبران چنين اختيارى ندارند كه هرچه مردم پيشنهاد كردند ، برايش اقدام كنند . چرا كه اگر آنان ولايت تكوينى مى داشتند ، هر آينه امكان داشت خواسته هاى مردم را بپذيرند و اجرا كنند . اما ولايت تكوينى نه در شأن ايشان است و نه در اختيارشان ، زيرا خداى يگانه ، آن خدايى است كه در اداره نظام هستى ، صاحب ولايت خالقيت و فعليت است ( توحيد خالقى و افعالى ) و براى هيچ يك از آفريدگانش ، جايگاهى در اداره نظام هستى نيست . اكنون اگر بپذيريم كه پيامبران نمى توانند هرجا و هر زمان كه بخواهند  ـ  حتى در رويارويى با دشمنان و تحدى با مخالفان در مقام اعجاز  ـ  ولايت تكوينى ، اعمال كنند ، مگر آن كه اذن خالص الهى داشته باشند ، پس ولايتى كه دارنده اش حتى در دفع ضرر شخصى و حمايت در برابر خطرها ، نتواند آن را به كار بندد ، چه سودى دارد ؟ »


    جواب : قائل به ولايت تكوينى ، ادعا ندارد كه پيامبران و امامان(عليهم السلام) ، با توانايى ذاتى و مستقل از مشيت الهى ، در نظام هستى تصرف مى كنند . هرگاه آيه اى در قرآن دلالت كند كه آنان تصرف در چيزى نمى كنند ، بدين معناست كه بدون اراده خدا و خواست و قدرتش حق تصرف ندارد . ولى مانعى نيست كه ايشان با قدرتى كه خداوند در وجودشان نهاده است  ـ  با اراده او و نه مستقلا  ـ  در هستى تصرف كنند . اين گونه است كه اين بزرگان به چيزى مى گويند : موجود باش ، پس با اراده خدا ، وجود مى يابد .

    كيست كه بگويد خداوند متعال ، خودش نظام هستى را  ـ  بدون واسطه و اسباب و تدبير انسانى  ـ  اداره مى كند ؟ در حالى كه خودش فرموده است (فالمدبرات أمراً) ( نازعات : 5) « قسم به تدبيركنندگان امور » .

    حق آن است كه خداوند ، نظام عليت را وسيله اى براى وجود و صدور بسيارى از چيزها در نظام هستى قرار داده است . از اين روست كه « خداوند ، اِبا دارد كه امور را به غير از اسبابش اجرا كند »( أبى الله أن يجرى الامور إلا بأسبابها) .

    پژوهشگر آيات قرآنى و روايات و حوادث تاريخى ، نمونه هاى زيادى از معجزات و پديده هاى غيرمتعارف را مى يابد كه به دست پيامبران و اوصياء و با قدرت و اراده ايشان  ـ  كه البته در راستاى مشيت و اراده الهى است  ـ  رخ داده است ، به گونه اى كه ديگران از انجام آن ناتوان بوده اند . چنان كه ، زنده كردن مردگان ، شفاى نابينايان و مبتلايان به برص به حضرت عيسى(عليه السلام)نسبت داده شده است ، (و تبرء الأكمه و الأبرص بإذنى وإذ تخرج الموتى بإذنى)( نازعات : 5) « و كور مادر زاد و مبتلا به پيسى را به اذن من شفا مى دادى و آن گاه كه مردگان را به اذن من زنده مى كردى » .

    و نيز آوردن تخت بلقيس ، ملكه سبا ، به محضر حضرت سليمان كه به آصف بن برخيا منسوب است ، (أنا آتيك به قبل أن يرتدّ إليك طرفك)( نمل: 40) « من آن را نزد تو مى آورم قبل از آن كه چشم بر هم زنى »  .

    بايد توجه داشت كه نسبت دادن فعلى به كسى ، بيانگر اين است كه آن فرد ، فاعلى حقيقى است و اين كار ، به قدرت و نيروى او انجام شده است . درست است كه اين كار با اذن خداوند به آن شخص و اعطاى نيرو و توانايى به وى رخ داده است ، اما بدين معنا نيست كه مثلا حضرت عيسى(عليه السلام) از خداوند درخواست كرد و او در مقام پاسخ به خواسته عيسى(عليه السلام) ، مرده را زنده كرد . اگر چنين برداشتى شود ، كاملا خلاف ظاهر آيه است .

    اما اين كه چرا پيامبران و اوصياء ، اين ولايت را براى حفظ زندگى و حمايت در برابر خطرها به كار نمى گيرند ، روشن است ، چون ايشان اعمال ولايت نمى كنند مگر آن گاه كه خداوند بخواهد و اجازه دهد . (بل عباد مكرمون لايسبقونه بالقول و هم بأمره يعملون)( انبياء : 26 و 27 ) « بلكه آنها بندگان بزرگوار خدا هستند . در گفتار از او پيشى نمى گيرند و به امر او عمل مى كنند » نيز ، (و ما تشاؤون الاّ أن يشاء الله ربّ العالمين)(تكوير : 29 ) « و چيزى نمى خواهيد مگر آن كه خداوند پروردگار عالميان بخواهد » .
     
     

     
     
     
     
     
     

    آدرس: قم - روبروي شبستان امام خميني(ره) - دفتر آيت الله العظمي شاهرودي (دام ظله)

    تلفن: 7730490 3، 7744327 3- 025 فکس: 7741170 3- 025  

    پست الکترونيک: info@shahroudi.net / esteftaa.shahroudi.com@gmail.com