پايگاه اطلاع رساني دفتر آيت الله العظمي شاهرودي دام ظله
ArticleID PicAddress Subject Date
{ArticleID}
{Header}
{Subject}

{Comment}

 {StringDate}
 
 
 
Wednesday 26 June 2019 - الأربعاء 22 شوال 1440 - چهارشنبه 5 4 1398
 
 
 
 
 
 
 
 
  • نسبى نبودن ارزش هاى دينى و اخلاقى  
  • ارسال به دوستان
  •  
  •  
  • سوال 67:
    نظرتان درباره اين باور چيست ؟

    « ارزش هاى غير مادى مطلق نبوده بلكه داراى حد و مرزى هستند كه از واقعيت انسان نسبت به نيازهاى طبيعى اش در زمين ، ناشى مى شوند » .

    اين شخص ، پس از آن كه به استثناهاى تشريعى ، مانند جواز دروغ در برخى موارد  ـ  مصلحت آميز  ـ  و حرمت صداقت در مواردى خاص ، پرداخته مى افزايد :

    « بنابراين ارزش هاى اخلاقى ، حتى در اديان ، نسبى است و از همين روست كه علماء اصول گفته اند ، هيچ عامى نيست مگر آن كه تخصيص خورده باشد » .


    جواب : اگر منظور از ارزش هاى دينى ارزش هاى اخلاقى باشد ، اين ارزش ها مطلق است ، زيرا از امور عقلائيه است . يعنى بناى عقلا بر آن اتفاق داشته و عقل نظرى به آن حكم مى كند .

    در نتيجه ارزش هاى اخلاقى ، مثل زشتى ظلم و نيكويى عدل ، در هيچ دوره و زمانى تغيير نمى كند . آرى ، ممكن است در مواردى تطبيق مفهوم و مصداق اين ارزش ها تفاوت كند . چه بسا دروغ زيان آور باشد ، پس منطبق بر زشتى ظلم و ضرر زدن به ديگران مى شود . و چه بسا دروغ مصلحت آميز است ، پس با عنوان احسان و نيكوكارى سازگار مى شود ، كه از نظر عقل هم پسنديده است . همين گونه است صداقت و راستى و مانند آن . اما اگر منظور از ارزش هاى دينى ، احكام و تشريعات الهى است ، اين هم مطلق است ، چون تابع مصالح و مفاسد واقعى است . گاهى ممكن است به خاطر پيش آمدن عنوان ثانوى موضوع تغيير كند ، كه حكم هم به دنبال آن عوض مى شود ، اما اين به اطلاق حكم شرعى و نسبى نبودنش ضررى نمى رساند .

    درباره سخن اصوليون كه « هيچ عامى نيست كه تخصيص نخورد »(مامن عام الاّ و قد خصّ)بايد گفت ، ربطى به ارزش هاى دينى ندارد ، زيرا ارزش هاى دينى امورى واقعى اند ولى آنچه علماء ذكر كرده اند به مسئله لفظ و حكايت از واقع برمى گردد و لازمه كلام ايشان كه « غالباً عمومات تخصيص مى خورند » نسبيت ارزشها نيست . بلكه مرادشان اين است كه گويندگان ، غالباً عموماتى را ذكر مى كنند و سپس  ـ  بنابه دليلى  ـ  خودشان آن را تخصيص مى زنند ، بنابراين روشن مى شود كه قصد جديشان آن عموم نبوده است .

     
     
     

     
     
     
     
     
     

    آدرس: قم - روبروي شبستان امام خميني(ره) - دفتر آيت الله العظمي شاهرودي (دام ظله)

    تلفن: 7730490 3، 7744327 3- 025 فکس: 7741170 3- 025  

    پست الکترونيک: info@shahroudi.net / esteftaa.shahroudi.com@gmail.com