پايگاه اطلاع رساني دفتر آيت الله العظمي شاهرودي دام ظله
ArticleID PicAddress Subject Date
{ArticleID}
{Header}
{Subject}

{Comment}

 {StringDate}
 
 
 
  • از غدير چه مى‏دانيم؟   
  • 1389-09-02 20:36:39  
  • تعداد بازدید : 48   
  • ارسال به دوستان
  •  
  •  
  • روز غدیر.. نسیم عطرآگین نبوت و شمیم روح افزاى رسالت و دستاورد همه پیامبران و رسالت‏هاى الهى است. روز غدیر.. سرآغاز سیرت هماره جوشان و راه قرآن گویا و کامل کننده دین حنیف و فرجام بخش نعمت‏هاى خداوندى و موهبت‏هاى قدسى است روز غدیر.. همان روزى که پیامبر پس از بازگشت از حجه الوداع (سال ۱۰ هجرى) آخرین خطبه خود را در بدترین شرایط آب و هوایى و وزش بادهاى تند و سوزناک و کارشکنى منافقان و بازیگرى بیماردلان و سخنان ناامید کننده و شایعه پراکنى شایعه سازان و آشوبگرى اوباش خواند! پیامبر در میان آنان برخاست تا اعلام کند على(ع) وصى او، جانشین او، نایب او و وزیر اوست.
    او داراى ولایت پیامبران و حکومت رسولان و رهبرى حق و حقیقت در میان مردم است. آنچه رسول خدا (ص) از آن برخوردار بوده على همان را برخوردار است و هر که پیامبر بر او ولایت و سرپرستى داشت، على نیز سرپرست اوست. منزلت او بسان منزلت پیامبران است و رهبرى و ولایتش مطلق است. هیچ قید و شرط و مانع و بازدارنده‏اى ندارد. خداوند متعال این رویداد بزرگ جهانى را چنین معرفى کرده است:
    « الْیَوْمَ أَکْمَلْتُ لَکُمْ دِینَکُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَیْکُمْ نِعْمَتِی وَرَضِیتُ لَکُمُ الإِسْلاَمَ دِینًا»
    امروز دین شما را برایتان کامل کردم و نعمت خود را بر شما تمام نمودم و اسلام را براى شما (به عنوان) دینى برگزیدم».
    آرى روز غدیر این چنین است. روزى که از آن به عنوان تکامل و بلوغ راه آسمانى و پیام و اندیشه حق از زمان آدم ابوالبشر(ع) تا عصر حضرت ختمى مرتبت (ص) یاد مى‏شود. از این رو روز غدیر نه تنها براى مسلمانان - که همواره براى حق آغوش مى‏گشایند و بر اساس آن زندگى مى‏کنند - روز عید و شادمانى شد، که براى دیگر ملّتها نیز به یک روز شناخته شده‏اى تبدیل گشت (۲) چرا که غدیر از جمله روزهاى خداوند متعال است روزى که سیر تاریخ و مسیل رویدادها را دگرگون کرد.
    و راز آن در دو چیز است.
    ۱- به این اعتبار که غدیر سرآغازى براى خط وصایت و جانشینى و استمرارى براى رخداد پیامبرى بود تا حرکت پیامبران جاودانه شود و امت اسلامى بعد از رحلت پیامبر گرد این خط فراهم آید.
    ۲- و به اعتبار کسى که امیر و صاحب روز غدیر است.
    امیر غدیر:
    او على(ع) امیر مؤمنان بالاترین شخصیت اسلامى - پس از رسول خدا (ص) - نمونه و سیماى دوم اوست. اولین مسلمان و مؤمن و فداکار و نمازگزار و مجاهد و شکیبا و صبور و خویشتندار و...
    على(ع).. سیماى حق و نشان راستى و سرلوحه ایمان و اعلام خداوند رحمان و دست پرورده محمد(ص)، همان که در میان مردم به عدالت داورى مى‏کرد و در قضاوت رعایت انصاف مى‏نمود على(ع).. مرد آسمان و زمین است، آن که ناپیدا با پیامبران گذشته برانگیخته شد و آشکارا با پیامبر خاتم، مردى که در ملکوت آسمان پیش از ناسوت زمین شناخته شده بود و براى آخرین آفرینندگان و واپسین روزگاران ذخیره گشته بود.
    على(ع).. فاتح خیبر.. همان حیدر
    على(ع).. درهم شکننده احزاب.. و بر کننده درب خیبر و کشنده شرک ورزان و پیمان شکنان و تجاوزگران و از دین برون شدگان.
    على(ع).. بدر است.. و اُحد.. و حنین.. و ذات السلاسل..
    على(ع).. همه اسلام است و اصل ایمان.
    روایت شده است که هنگامى که امیر مؤمنان(ع) به دژ یهودیان در جنگ خیبر رسید، مردى یهودى از او پرسید کیستى؟
    - آن حضرت فرمود: على بن ابى طالب.
    آن مرد گفت: قسم به آن چه که بر موسى نازل شده است، شما عُلوّ و برترى یافتید (۳).
    على(ع) عدالت محض است. اوست که فرمود: «أأقنع من نفسی بأن یقال امیرالمؤمنین ولا اشارکهم فى مکاره الدهر او اکون اسوه لهم فى جشوبه العیش:(۴) آیا به این بسنده کنم که مرا امیرمؤمنان بخوانند و با مردم در رنج‏هاى زمانه و سختى‏هاى زنى شریک نشوم؟».
    همان على که مى‏فرماید: «واللَّه لو اعطیت الاقالیم السبعه وبما تحت افلاکها على أن أعصى اللَّه فى نمله اسلبها جلب شعیره ما فعلت(۵) .. به خدا سوگند اگر هفت اقلیم و آنچه را در آنها است به من دهند با گرفتن پوست دنه‏اى جو از دهان مورچه‏اى خدا را معصیت کنم، هرگز چنین نخواهم کرد» این است صاحب روز غدیر.. همو که عین عدالت، حقیقت فروتنى و واقعیت انصاف و برابرى به تمام معناست.
    جاودانگى روز غدیر
    و راز اینکه ما روز غدیر را جاودانه مى‏دانیم، همین است.. غدیر، روز ارزش‏هاى والاى انسانى ومبانى استوارمند نبوى است. در آسمان هرگز به چیزى فراتر و مهم‏تر از ولایت امیرمؤمنان ندا نداده‏اند، زیرا نداى به ولایت على(ع) نداى ایمان است: «عنوان صحیفه المؤمن على بن أبى طالب(ع)(۶) دوستى على سرلوحه هر مؤمنى است».
    و براى اینکه نداى به ولایت امیر مؤمنان، نداى عدل است، که فرمود: «والقوىّ عندى ضعیف حتى آخذ الحق منه ..(۷) وتوانگر نزد من ضعیف است تا آنگاه که حق ضعیف را از وى بستانم» و بدینسان على(ع) عدالت را در تاریخ جاودانه کرد.
    ونیز فریادگر امانت دارى و صیانت نفس است.. پیامبر درگذشت در حالى که بدهى‏هایى بر عهده داشت که امیرمؤمنان آنها را پرداخت کرد. امیر مؤمنان به شهادت رسید و بدهى‏هایى داشت که امام حسن (ع) آنها را پرداخت کرد روز غدیر.. یا به تعبیرى رساتر، فرهنگ غدیر.. یا خاستگاههاى روز غدیر، همانا عدالت در زندگى، انصاف در برخوردها و پاکیزگى در رفتار و طهارت در زندگى، انصاف در برخوردها و پاکیزگى در رفتار و طهارت در کردار، و راستى و صداقت در شیوه‏هاى زندگى است.. بلکه نداى ولای امیرالمؤمنین على(ع) ندا به همه ارزش‏هاى والا و مفاهیم انسانى است..
    گزیده‏اى از رویداد غدیر (۸)
    (یا أَیُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ ما أُنْزِلَ إِلَیْکَ مِنْ رَبِّکَ)
    «اى پیامبر ابلاغ کن آنچه را که خدایت فرمود» (مائده / ۶۷).
    این آیه در بازگشت رسول خدا (ص) از حجه الوداع و پس از آنکه حضرت در منا براى مسلمانان به ایراد سخن پرداخت، نازل شد. او خطاب به مسلمانان فرمودند:
    آیا مى‏دانید که کدام روز حرمتش بیشتر است؟ مردم در پاسخ گفتند: امروز.
    فرمود: کدام ماه حرمتش بیشتر است؟
    - این ماه.
    کدام شهر حرمتش بیشتر است؟
    - همین شهر (مکه)
    - پس بدانید که حرمت خونتان و اموالتان و ناموستان بر همدیگر همچون حرمت این روز و این ماه و این شهر است و تا این روزى که پروردگارتان را دیدار کنید، ادامه دارد..
    آنگاه پس از خروج از مکه در منطقه‏اى به نام «غدیر خم» که در آن درختان تنومندى وجود داشت، در زیر درخت بزرگى به خطبه ایستاد. پیامبر به امت فرمود: اى مردم آیا مى‏دانید که ولى و سرپرست شما کیست؟ گفتند: آرى (ولىّ و سرپرست ما) خداوند و پیامبر اوست.
    فرمود: آیا نمى‏دانید که من بر شما از خود شما سزاوارترم؟ گفتند: چرا مى‏دانیم. پیامبر خدا(ص) گفت: خدایا گواه باش و این جمله را که سه بار تکرار کرد تا آنها را پایبندتر و متعهدتر کند و بر آنها تأکید نماید و توجه ایشان را به اهمیت آنچه مى‏خواهد بگوید، جلب کند. آنگاه در حالى که دست على بن ابى طالب(ع) را گرفته بود، فرمود: هان! آن که من ولاى اویم، این على(ع) مولاى اوست. خداوندا! ولىّ و مولا باش آن که او را ولىّ و مولاى خود مى‏داند و دشمن دار آن که با او دشمنى مى‏کند و یارى کن آن را که یاریش مى‏کند و واگذار آن را که او را وا مى‏گذارد و دوست بدار آن که او را دوستش دارد. آنگاه فرمود: خدایا شاهد وگواه باش بر آنها که من نیز گواهم.
    در این میان، یکى از اصحاب برخاست و پرسید: اى رسول خدا (ص) این سخن از سوى خداست یا از سوى رسول او؟
    (و در حقیقت) این پرسش برخاسته از تحجّر اندیشه آنان و آلودگى ایمانشان به شک و تردید و نیز برآمده از چرکینى دلهایشان است که از شرک ریشه دارد و در لابلاى باورشان سربرآورده است، چرا که تا آن روز نمىتوانستند تصور کنند رسول خدا (ص) مردى آسمانى است و از سر هوا و هوس سخن نمى‏گوید و راستگوى امانت دار است.. پیامبر با آنکه از سرّ غیب به پستى آن مرد و سستى سؤالش آگاه بود، و دو رویى و دشمنى و حسادت او را در چهره‏اش خوانده بود، به او فرمود: آرى، این فرمان از خداوند و رسول اوست. او امیر مؤمنان و سرور پرهیزکاران و رهبر سپید رویان (قیامت) است.. عمر بن الخطاب پیش آمد و دست على بن ابى طالب را به بیعت گرفت و گفت: به به و آفرین بر تو اى پسر ابوطالب. مولاى من و تمام مسلمانان شدى، آنگاه جبرئیل با این آیه نازل شد که:
    (الْیَوْمَ أَکْمَلْتُ لَکُمْ دِینَکُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَیْکُمْ نِعْمَتِی وَرَضِیتُ لَکُمُ الإِْسْلامَ دِیناً)
    امروز دینتان را برایتان کامل کردم و نعمتم را بر شما تمام نمودم و دین اسلام را برایتان برگزیدم».
    پیامبر فرمود: «الحمد للَّه على أکمال الدین و اتمام النعمه ورضى الرب برسالتى والولایه لعلى من بعدى:
    خدا را سپاس، به خاطر کامل شدن دین و تمام شدن نعمت و خشنودى خدا از رسالت من و ولایت على پس از من».
    سپس ـ بر اساس روایت امام صادق(ع) ـ پیامبر فرمود: روز غدیر خم، برترین عیدهاى امت من است. و آن روزى است که خداوند متعال مرا امر فرمود تا على بن ابى طالب را پرچم هدایت وراهبر امتم قرار دهد تا پس از من به وسیله او هدایت شوند(۹) .
    _____________________________________________
    ۱ ـ غدیر: در لغت به معناى آبگیر است.
    مجمع البحرین: ۳/۲۹۴ وتاج العروس: ۳/۴۴۱.
    غدیر خم: نام آبگیرى است که کاروان‏ها از آن به سوى مکه و مدینه و شام و... مى‏روند و در سرزمین حجاز واقع است.
    ۲ ـ کتاب الغدیر، علامه امینى (رحمه اللَّه): ۱/۵۰۳.
    ۳ ـ زاد المعاد، ابن القیم الجوزیه، ۲/۱۴۹.
    ۴ ـ ینابیع الموده: ۱/۴۴۰.
    ۵ ـ شرح نهج البلاغه ابن ابى الحدید: ۱۱/۲۴۵.
    ۶ ـ الصواعق المحرقه، (بیروت): ۲/۳۶۵.
    ۷ ـ نهج البلاغه، شیخ محمد عبده (۱: ۸۹) خطبه ۳۷.
    ۸ ـ نگاه کنید به تفسیر قرطبى، ۷/۳۸۶ ذیل آیه «سأل سائل» و احمد بن حنبل رویداد غدیر را در کتاب الفضائل، ۲/۵۶۹، ۵۷۲، ۵۸۵، ۵۹۳، ۵۹۶ و ۵۹۹ چاپ عربستان سعودى آورده است.
    ۹ ـ بحارالانوار: ۳۷/۱۰۸ باب ۵۲ به بعد و مناقب خوارزمى، فصل ۱۴، ص ۸۰.

     
    نام :
    نام خانوادگی :
    ایمیل :
     
    متن :
    متوسط امتیاز :
    %0
    تعداد آراء :
    0
    امتیاز شما :

     
     
     
     
     

    آدرس: قم - روبروي شبستان امام خميني(ره) - دفتر آيت الله العظمي شاهرودي (دام ظله)

    تلفن: 7730490 3، 7744327 3- 025 فکس: 7741170 3- 025  

    پست الکترونيک: info@shahroudi.net / esteftaa.shahroudi.com@gmail.com